Geschiedenis thema’s beleven met theater
https://cultuurenschoolutrecht.nl/activiteiten/geschiedenis-themas-beleven-met-theater-bovenbouw/
Geschiedenisthema’s en theater zijn een gouden combinatie. Om geschiedenis te beleven, maken we er theater van! Zo beklijft het onderwerp bij leerlingen en kunnen zij hun eigen ideeën omzetten in een creatief product. Veel kinderen worden geactiveerd in hun leerproces wanneer ze hun verbeelding gebruiken. Als ze zich voorstellen dat ze leefden in de tijd van de Romeinen, ridders of prehistorische mens komt de geschiedenis tot leven!
Podiumbeesten biedt veel mogelijkheden om theater te koppelen aan geschiedenis. We hebben in samenwerking met scholen een aantal geschiedenisprojecten ontworpen. Hieronder vind je daarover meer uitleg.
Wil je aan de slag met een ander geschiedenisthema? Podiumbeesten staat open voor maatwerk, neem contact op om de mogelijkheden te bespreken.
OER-lang geleden – Theaterles over de Prehistorie – groep 1, 2, 3, 4
Vrij bewegen en jezelf laten zien, durven geluid te maken en vol overgave rondstampen op het podium: dat zijn kenmerken van leerlingen die lekker in hun vel zitten en plezier beleven aan theater. En, van OERmensen! We trekken onze stoute schoenen aan en verplaatsen ons fysiek in de belevingswereld en de dagelijkse perikelen van de eerste mensen. Inclusief oerkreten en non-verbale communicatie, want in die tijd moesten ze het meer hebben van fysieke expressie dan van verfijnde woordkeuze. Speren maken, everzwijnen jagen, wonen in plaggenhutten zonder vloerbedekking: in de prehistorie waren ze niet vies van een beetje modder. We maken er een wilde boel van. Vier wekelijkse theaterlessen, maar een kortere reeks kan ook. Het project kan worden afgesloten met een voorstelling voor ouders of een vertoning van korte filmpjes: een dag uit het leven van de OERmens. WRAAAAH!!!
De geschiedenis van spellen & spelen – Theaterlessen – groep 1, 2, 3, 4
Leren over de geschiedenis is leren over onze constant veranderende cultuur. Bijvoorbeeld over hoe wij spelletjes spelen met elkaar. Hoe speelden de kinderen vroeger buiten? Welke spelletjes zijn van alle tijden en wat zijn verschillen? We onderzoeken de fysieke kant van spelletjes en hoe de spelbewegingen een soort dansspel worden, wanneer je ze gaat uitvergroten en herhalen. We nodigen beroemde spel-professoren uit (wijzelf!), die ons alles kunnen leren over de spelletjes van vroeger, en hoe je ze precies speelt. Spelen = leren, zeggen we vaak binnen de cultuureducatie. Dat motto is de leidraad voor deze theaterlessenreeks, waarbij kinderen leren over geschiedenis. We sluiten graag aan bij jullie geschiedenisthema. Het is mogelijk om de lessenreeks te laten eindigen in een feestelijke presentatie. Als klap op de vuurpijl kan er een ‘Oud Hollandsche Spellen’-middag op het schoolplein worden georganiseerd. Kinderen uit verschillende klassen worden verdeeld in teams en duiken in een spannend spelparcours.
Kasteel van Geluid – Theater over de Riddertijd – groep 1, 2, 3, 4
In dit project, over ridders & kastelen, staat luisteren centraal. Geluid kan de verbeelding prikkelen op een directe manier. Daarom nemen we de geluiden uit een kasteel mee de speelzaal in, bijvoorbeeld de geluiden uit de keuken en de Ridderzaal, maar ook de schietgaten en de kanonnen! Deze geluiden zetten aan tot eigen interpretatie, fantasie en uitbeelden. Spelenderwijs leren de kinderen de verschillende kamers van het kasteel kennen. We kunnen afsluiten met een voorstelling voor publiek. De verschillende personages uit het kasteel stellen zich voor en het publiek maakt een auditieve en visuele reis door het kasteel. De kinderen leiden hen rond en kruipen in de huid van de kasteelbewoners. Hoor je het kletteren van de zwaarden al?
Theaterles over de Romeinen – groep 3, 4, 5, 6
In dit project volgt de klas een lessenreeks van 4 lessen rondom de Romeinen. De verbinding met de geschiedenisleerdoelen wordt gemaakt, doordat woorden en concepten uit de Romeinse tijd terugkomen in de theaterlessen. Denk hierbij aan sport en spel uit de Romeinse tijd en uitvindingen van de Romeinse architectuur. Deze lessenreeks bevat veel fysieke theateropdrachten, van ruimtelijk de locaties en bewegingen die horen bij de Romeinse sporten uitbeelden tot in groepjes de Romeinse cijfers op de vloer van de speelzaal vormen. Deze lessenserie kan als project ook toewerken naar een presentatie voor ouders of voor een andere klas.
De Middeleeuwen – Gameshow maken over de middeleeuwen – groep 4, 5, 6
Karel de Grote was een middeleeuwse superman. In de geschiedenisboeken leer je over zijn leven, op basis van onderzoek en opgravingen. Best jammer dat we niet weten wat Karel de Grotes grootste blunder was of hoe zijn kindertijd eruit zag. Gelukkig hebben we onze fantasie! In dit project fantaseren we met de leerlingen over het leven van Karel de Grote. We combineren historische feiten en verzinsels. Wanneer denk je dat iets waar is? Wanneer niet? Het moet wel aannemelijk zijn. En je moet er heel serieus bij kijken! Leerlingen proberen het publiek op het verkeerde been te zetten door tactisch toneel te spelen. Als het publiek niet weet of je verhaal echt is of verzonnen, kun je daar een leuk spelletje van maken. Twee leerlingen worden aangewezen als presentatoren in monnikspij. We nodigen de ouders uit en spelen De Grote Karel de Grote Show! Als klas samen feestelijk afsluiten zonder publiek kan ook. Heb je een ander historisch figuur in gedachten? We spitsen de gameshow er graag op toe.
De Middeleeuwen II – Je eigen verhaal over de Kruistochten – groep 4, 5, 6, 7
Dit project, rond het thema Steden & Staten, speelt zich af in de late Middeleeuwen, de tijd waarin de kruistochten plaatsvonden. Deze workshop wordt voorafgegaan door een creatieve dagdroom-sessie in de klas, uitgevoerd door de groepsleerkracht. Leerlingen fantaseren er in groepjes op los en activeren hun verbeelding. Elk groepje krijgt een mooie placemat met verbeelding-prikkels, waarop zij hun ideeën kwijt kunnen en waarmee samenwerken wordt gestimuleerd. De activiteit en materialen levert Podiumbeesten aan. Podiumbeesten haalt de placemats op en verwerkt ze tot een persoonlijk verhaal, dat in de theaterworkshop gespeeld wordt. Stel je voor dat je zelf in de tijd kon reizen en terechtkwam in een kinderkruistocht. Wat zou er dan allemaal kunnen gebeuren? Ons eigen verhaal over de kruistochten! Leerlingen krijgen daarin de hoofdrol, een verhaal dat de ideeën van de kinderen samenbrengt tot een spannend nieuw geheel. We reizen terug in de tijd!
De Beeldenstorm on stage – groep 6, 7, 8
In de klas en in de speelzaal leren kinderen over de conflicten tussen de Protestante kerk en de Katholieke kerk en de 80-jarige oorlog. Dat kunnen ze mooi vertalen naar scènes met fysiek toneelspel. Voor extra dramatisch effect experimenteren we met slow motion toneelspel en de combinatie van beweging met muziek. Aan het einde van de lessenreeks is het mogelijk om filmpjes te laten maken van de gemaakte scènes. Leuk voor op het ouderportaal of het digibord in de klas!
De Gouden Eeuw op het podium – groep 6, 7, 8
In de Gouden Eeuw kwam de Nederlandse cultuur tot bloei. Toen werd ook het wereldberoemde schilderij de Nachtwacht geschilderd door Rembrandt van Rijn. In deze theaterlessenreeks ontdekt de klas de personages en details van dit schilderij. Ook andere kunst uit de Gouden Eeuw passeert de revue. De leerlingen zien het verschil tussen het werk van Rembrandt en dat van zijn tijdgenoten. Ze leren natuurlijke bewegingen in een stilstaand beeld te vangen, en maken een tableau vivant (levend schilderij). Daarbij gaat het er om iets zichtbaar te maken voor het publiek in één enkel beeld. Alle informatie zit verborgen in de houding en gezichtsuitdrukking, en de onderlinge relatie. We kijken ook verder: hoe zou een moderne Nachtwacht er uit kunnen zien, of wat als Rembrandt een heel ander beroep had gekozen om vast te leggen? We experimenteren met tableaux vivants en onderzoeken de mogelijkheden om met dit medium verhalen te vertellen. Kostuum en hoofddeksels zijn de kers op de taart!
Terug in de tijd – Geschiedenis beleven met Slapstick theater – alle groepen
Dit project kan een lessenreeks zijn met als eindproduct een theater- of filmvoorstelling, of gegeven worden als eenmalige workshop. Het is een creatief onderzoek naar het Utrecht van 1940 en de verschillen met nu. Andere onderwerpen kunnen ook heel goed: met theater duiken in de filmgeschiedenis, oma’s tijd of de Industriële Revolutie. De mogelijkheden zijn eindeloos! Leerlingen verdiepen zich in de fysieke en humoristische Slapstick speelstijl en maken filmpjes over het leven van vroeger, in zwart-wit stijl. Ze verdiepen zich in verschillen tussen vroeger en nu; op straat, in de winkels, in de klas… Die verschillen gebruiken ze in hun eigen scènes. We laten ons inspireren door de grootheid Charlie Chaplin.
Informatie over maatwerk en/of toegankelijkheid
Onze projecten kunnen we volledig afstemmen op de wensen van de school. We maken aanbod speciaal voor een school, waarna het ook op andere scholen ingezet kan worden. Heb je een idee of thema? We denken graag mee. Neem minimaal 6 weken van tevoren contact op met Podiumbeesten, dan voeren we een voorbereidend gesprek en formuleren we samen de leerdoelen. Gebruik je een methode? Laat het ons weten, dan sluiten we daarop aan. Je kunt misschien zelfs een stuk van je lesstof volledig aan ons uitbesteden!
Thema
Architectuur, Tijd/Geschiedenis, Utrecht
Aansluiting op schoolvakken
Kunstzinnige oriëntatie, Oriëntatie op jezelf en de wereld
Aansluiting op kerndoelen van leergebied kunst en cultuur
Artistiek creatief vermogen: Creatieve maak- en denkstrategieën, Betekenis geven, Maken en betekenis geven: Verbeelden en creëren, Kunstzinnige technieken en vaardigheden
Aansluiting op leergebieden en domeinen
Mens en maatschappij: Mens en tijd, Mens en samenleving
Vaardigheid
Onderzoeken, Creatief denken, Samenwerken
Leerdoelen
- Je gebruikt je fantasie om je situaties buiten het 'hier en nu' in te beelden
- Je maakt bewust gebruik van mimiek, gebaar, houding en beweging binnen het spelen van een rol of scène
- Je maakt bewust gebruik van volume, articulatie, intonatie en tempo bij het stemgebruik
- Je maakt bewust gebruik van de theatrale ruimte, decor en attributen in dramatisch spel
- Je kunt je persoonlijke ideeënwereld in dramatisch spel weergeven
- Je staat open voor de reactie van het publiek
- Je reflecteert op jezelf en je leefomgeving
- Je kan ruimte geven aan andermans ideeën en theatrale keuzes maken met respect voor de ideeën van de ander
- Je verzamelt informatie uit verschillende bronnen
Educatief materiaal
60 minuten
Les of lessenreeks, Project, Workshop
4 lessen
Hele jaar
Maandag t/m vrijdag
€600 per groep (prijsindicatie)
Op school
Podiumbeesten
Headerfoto: Ilya Kalinin, 123rf.com
Headerfoto: eigen beeld
Headerfoto: Rijksmuseum Rijksstudio rechtenvrij
Video: eigen beeld